فاکتور داخل روده ای
نقش : آنتی بادی تولید شده ضد IF توسط سیستم ایمنی  با کم خونی خطرناک همراه است.
IF پروتئین تولید شده توسط نوعی سلول های تخصصی در دیواره معده به عنوان سلول های جداری است. در طول هضم غذا ویتامین B12 به فاکتور داخلی متصل شده . این اتصال برای جذب ویتامین B12 در روده کوچک لازم است.ویتامین B12 در تولید سلول های قرمز خون و عملکرد های مغز و سیستم عصبی مهم است. بدون فاکتور داخلی ویتامین B12 جذب نشده و سلول های قرمز خون به اندازه کافی تولید نشده که منجر به کم خونی و نوتروپنی و ترومبوسیتوپنی نیز می شود.

محدوده نرمال:AU/mL

Negative: <12.0
BorderLine: 12-18
Positive:>18

فاکتور رشد شبه انسولین
تشخیص :کمک به تشخیص افزایش یا کاهش هورمون رشد – ارزیابی عملکرد غده هیپوفیز
نقش :این آزمایش شاخص خوبی برای اندازه گیری غیر مستقیم هورمون رشد است

محدوده نرمال:ng/mL

10> Year: 50 – 350
15-10 Year:100-800
Adult: 100 – 300

 

سازوکار هورمون رشد و IGF-1

                                                     تصوير 5: سازوكار هورمون رشد و IGF-1

ایمونو الکتروفورز
توصیف : ایمنوگلوبولین ها آنتی بادی های سرم هستند که توسط پلاسماسل ها تولید می شوند و جزء مهم پاسخ ایمنی همورال می باشند . اندازه گیری ایزوتایپ های مختلف ایمنوگلوبولین های سرم (IgG,IgA,IgM,IgE ) ممکن است در انواع نقص ایمنی ، عفونت ها ، آلرژیک و بیمارهای لنفوپرولیفراتیو مفید باشند .

IgG ساخته شده توسط مادر از جفت عبور می کند که شروع آن از سه ماهه اول رشد جنین می باشد . در موقع تولد این سهم مادر از IgG قطع می شود و سطح IgG کل به آهستگی کاهش پیدا می کند تا اینکه در 6-4 ماهگی IgG مربوطه که توسط نوزاد ساخته میشود افزایش می یابد . سطح ایمنوگلوبولین ها در کودکی افزایش پیدا می کند و معمولاً در سن 12 سالگی به غلظت بزرگسالان می رسد .
IgG تقریباً به یک اندازه در فضای داخل عروقی وخارج عروقی وجود دارد و قریب به 80% ایمنوگلوبولین در گردش را شامل می شود و مهمترین ایزوتایپ ایمنوگلوبولین در پاسخ ثانویه ایمنی می باشد . کل IgG سرم نماینده  چهار زیر مجموعه (IgG 4, IgG 3 ,IgG 2, IgG1)  می باشد . که به ترتیب کاهش غلظتشان در سرم نرمال ترتیب بندی شده اند . بنابراین کاهش ایزوله IgG1  بصورت کاهش IgG کل ( همچنین به صورت کاهش جزء گاما در الکتروفورز پروتئین های سرم)  تظاهر میکند. به عکس ممکن است کمبود اجزاء IgG4 IgG3  با سطح نرمال IgG  کل ماسکه شود .

IgM  به طور معمول به صورت مولکول های بزرگ و سنگین پنتامتر در گردش خون می باشد . وتماماً در عروق باقی می ماند و از جفت عبور نمی کند  در جواب چالش (Challenge  ) آنتی ژن، این ایمنوگلوبولین ها سریع تر ساخته می شوند .کاهش سطح IgM ممکن است در عفونت های مختلف یا اختلالات اتوایمیون که در آن تحریک پلی کلونال صورت می گیرد ، افزایش  مونوکلونال IgM در نئوپلاسم های پرولیفراتیو سلول هایB  ،ماکروگلوبونیمی والدن اشتروم دیده می شود.  به خاطر اندازه بزرگ آنها مولکولهای  IgM تجمع پیدا میکنند و بر ویسکوزیته پلاسما تاثیر می گذارد و باعث نشانه های کلینیکی بیشتری نسبت به سایر ایزوتایپ های ایمنوگلوبولین می شود . آنتی بادی هایی IgM که از نظر کلینیکی مهم هستند .

غلظت سرمی  IgA بازتاب دو ایزوتایپ می باشد : IgA1و IgA2  اگر چه این ها تقریباً به طور مساوی در سرم وجود دارند ..IgA1 ایزوتایپ اصلی IgA  است که در سطوح مخاطی ترشح می شود . این ترشح جزء مهم پاسخ ایمنی به پاتوژن هایی است که در سطوح مخاطی حضور دارند . سطوح IgA  سرم ، ممکن است وضع عملکردی پاسخ مرتبط به IgA  را منعکس نکند . اگر چه تعداد زیادی از بیماران بدون علامت هستند ، کاهش سطح سرمی IgA  ممکن است در افراد نقص ایمنی دیده شود مثل افراد با انواع CVID .
رادیو تراپی ، کموتراپی ، و دوزهای زیاد کورتیکواستروئید نیز ممکن است سطوح پایین تر ایمونوگلوبولین را نشان دهد .

 

                        انواع ایمونوگلوبولین ها و ساختار آنها

کومبس غیر مستقیم
تشخیص : بررسی کیسه خون قبل از تزریق –  قبل از وضع حمل در مادران Rh  منفی
نقش : تشخیص آنتی بادی های که در خون بیمار وجود دارد و علیه  گلبول های قرمز واکنش می دهند . بدین خاطر قبل از انجام انتقال خون با انجام این آزمایش می توان از وجود آنتی بادی در خون دهنده بر علیه خون گیرنده مطلع شد .
ناسازگاری Rh : در مواردی که مادری با Rh منفی فرزندی با گروه خونی Rh مثبت به دنیا آورد این احتمال وجود دارد که میزانی از خون نوزاد وارد خون مادر شده باشد و در بدن مادر آنتی بادی بادی بر علیه آن ساخته شده باشد لذا در بارداری بعدی این آنتی بادی می تواند برای جنین ایجاد مشکل کند.
ناسازگاری ABO : در مواردی که گروه خون مادر O باشد و گروه خونی جنین AB باشد . در این صورت آنتی بادی از نوع IgG از خون مادر وارد خون جنین شده و باعث حساس شدن گلبول های قرمز جنین می شود .
اطلاعات تكميلي: در صورتی که آزمایش مادر بارداری با گروه خونی Rh منفی نتیجه مثبت بدهد باید تا 72 ساعت پس از تولد نوزاد امپول رگام بزند .

اینهیبین A
اینهیبین A يك گليكوپروتئين است که  از دو زيرواحد A و B  تشکیل می شود. این هورمون ترشح FSH در غده هیپوفیز را مهار میکند . این مواد از تخمدان‌ها و جفت ترشح مي‌شوند و در دوره های ابتدایی بارداری میزان ترشح آن زیاد می شود.در واقع با باردار شدن مادر ترشح گلیکوپروتئین ها افزايش مي‌يابد، این افزایش در سه ماهه اول بارداری بسیار مشهود است و در سه ماهه دوم روند ترشح آن  كاهش می یابد و سپس در سه ماهة سوم مجدداً با افزايش سطح روبه رو خواهد شد. در جنین‌های مبتلا به سندرم داوون افزایش سطح Inhibin A دیده می شود. دلیل اصلی انجام این آزمایش نیز بررسی میزان سطح Inhibin A است تا در صورتیکه بیش از اندازه ی معمول باشد از تولد جنین های مبتلا به سندرم داون جلوگیری بشود.

محدوده نرمال:

Male: <2.0 pg/ml
Female
11> years: <4.7 pg/ml
17-11 years: <97.5 pg/ml
Premenopausal: <97.5 pg/ml
Postmenopausal: <2.1 pg/ml

اینهیبین B
هورمونی است که در تخمدان زنان و بیضه مردان تولید می شود . این هورمون ترشح FSH در غده هیپوفیز را مهار میکند . Inhibin B به طور طبیعی از فولیکول های تخمدان تولید می شود و مقدار آن در سرم در شروع یک سیکل ماهانه ، با تعداد و سلامت فولیکول های درحال رشد تخمدان نسبت مستقیم دارد. از این تست جهت تعیین میزان رزرو تخمدان ها و احتمال بچه دار شدن استفاده می شود .

Male: <399 pg/ml
Female
17-14 years: <136 pg/ml
Follicular: <139 pg/ml
Luteal: <92 pg/ml
Postmenopausal: <10 pg/ml

انسولین
محدوده مرجع:
علت درخواست تست: ارزيابي توليد انسولين – تشخيص انسولينوما- براي كمك به تعيين علت
هيپوگليسمي – هنگامي كه فرد ديابت دارد و پزشك مي خواهد توليد انسو لين را پايش كند –
گاهي اوقات براي بررسي كردن مقاومت به انسولين.
اين تست اغلب به دنبال قند خون پايين و يا وقتي كه فرد علائم حاد يا مزمن قند خون دارد و يا
علائمي از قبيل تعريق، تپش قلب، گرسنگي، گيجي، تاري ديد، سرگيجه و غش درخواست مي شود.
توضيح راجع به تست: انسولين هورموني است كه در سلول هاي بتاي لوزالمعده توليد و ذخيره
مي شود و نقش آن انتقال و ذخيره سازي گلوكز در سلول ها است.بنابراين انسولين در تنظيم
سطح گلوكز خون كمك مي كند و در متابوليسم چربي نقش دارد.
علل افزايش: بالا رفتن ميزان انسولين – مقاومت به انسولين – انسولينوما – مقدار بيش از حد
انسولين تجويز شده -آكرومگالي – سندرم كوشينگ-استفاده از داروهايي نظيركورتيكواستروئيدها يا لوودوپاقرص هاي جلوگيري از بارداري-عدم تحمل فروكتوز يا گالاكتوز – چاقي

علل كاهش: كاهش سطوح انسولين در ديابت – كم كاري هيپوفيز – بيماري هاي لوزالمعده نظير
پانكراتيت مزمن – سرطان لوزالمعده ديده مي شود.
تست هاي تكميليC-Peptide, Glucose, Glucose Tolerance Test :
تداخلات دارويي: اگر كسي داراي آنتي بادي هاي ضد انسو لين باشد ، كه در نتيجه مصرف
انسولين غيرانساني (حيواني يا مصنوعي) در بدن ساخته ميشود، اين آنتي بادي ها مي توانند با
آزمايش انسولين تداخل كنند.
اطلاعات تكميلي: افراد مبتلا به ديابت نوع 1 انسولين بسيار كمي توليد مي كنند و بنابراين در
نهايت به درمان مكمل انسولين نياز دارند. ديابت نوع 2 به طور كلي مربوط به مقاومت به
انسولين است كه با گذشت زمان افزايش مي يابد. افراد مبتلا به ديابت نوع 2 در ابتدا ممكن است
تنها با تغيير در شيوه زندگي از جمله رژيم غذايي و ورزش بيماري را مديريت كنند.در نهايت
ممكن است به داروهاي خوراكي براي افزايش حساسيت سلول هاي بدن به انسو لين و يا به
تحريك بدن براي توليد انسولين بيشتر نياز باشد. بيماران نوع 2 ديابت نيز ممكن است در نهايت
به تزريق انسولين براي رسيدن به سطوح قند معمولي نياز داشته باشند.
محدوده نرمال:6-micIU/ml 27